3 tips hoe je bij warmtepompen netcongestie kunt voorkomen
Steeds meer installateurs krijgen te maken met netcongestie. Het elektriciteitsnet staat in veel regio's al onder druk, en dat belemmert de verduurzaming. Dat probleem groeit de komende jaren alleen maar. Elektrische auto's, zonnepanelen en warmtepompen vragen steeds meer van ons elektriciteitsnet en vaak op dezelfde momenten. Daardoor kunnen de netten het tempo niet langer bijbenen.
Met de juiste aanpak kun je netcongestie bij warmtepompen voorkomen en de belasting op het elektriciteitsnetwerk beter spreiden. Aan de ene kant verbruiken warmtepompen, vooral op koude dagen, redelijk veel stroom, maar daar krijgen gebruikers wel drie of vier delen warmte voor terug. In een wijk die vol staat met warmtepompen zorgt het tegelijk opstarten van de toestellen voor een forse piek op het net. Deze piekbelasting door warmtepompen kun je verminderen door slimme keuzen in ontwerp en aansturing. De warmteopwekking kan dan nog zo efficiënt zijn, zonder slimme sturing bezorgt die piek de netbeheerder veel problemen. Als installateur kun jij daarin het verschil maken. Dat begint al bij de keuzes in het ontwerp. Ramon Koster, manager klimaat bij Celsis, geeft drie praktische tips.
1. Begin met het juiste ontwerp
“De basis ligt bij een goed doordacht installatieontwerp. Wij adviseren installateurs om al in de ontwerpfase rekening te houden met netcongestie. Denk daarbij aan de keuze voor één fase of drie fases. Een driefasige aansluiting spreidt de belasting en voorkomt dat alle capaciteit op één fase terechtkomt. Dit is een belangrijke stap om netcongestie met een warmtepomp te voorkomen. In sommige situaties kan een één fase-aansluiting voldoende zijn, mits je voorkomt dat er te veel vermogen gelijktijdig wordt gevraagd. Het gelijktijdig gebruik van meerdere zware verbruikers bepaalt namelijk voor een groot deel de piekbelasting op het net. Ook de dimensionering van het systeem en de manier van inregelen bepalen in grote mate wat het later met het net doet. Wie een warmtepompsysteem aanlegt zonder deze afweging te maken, bezorgt de klant op termijn een probleem. Zeker nu netbeheerders in sommige regio's al aansluitingen weigeren of wachtlijsten hanteren, loont het om hierover bij het ontwerp serieus na te denken.”
2. Bekijk de mogelijkheden voor een slimme aansturing
“Een warmtepomp die je goed kunt aansturen, draait ook netbewust. Wij zien steeds meer mogelijkheden op dit vlak, waaronder systemen die verbinding maken met het thuisnetwerk en een slimme combinatie vormen met zonnepanelen. Zo laten we de warmtepomp draaien voor tapwater op het moment dat de panelen stroom opwekken. Door de warmtepomp slim te combineren met zonnepanelen, benut je eigen opgewekte energie en voorkom je extra belasting op het net. Onder een slimme aansturing vallen ook systemen die een signaal van de netbeheerder ontvangen en dan op drukke momenten even wachten met opstarten. Het afvlakken van pieken in het stroomverbruik door het elektriciteitsgebruik te spreiden over de dag noemen we peak shaving. Voor een installateur betekent dit concreet dat het loont om verder te kijken dan de installatie van de warmtepomp zelf. Wat heeft de klant nu voor installaties, en wat wil hij over twee jaar. Denkt hij aan de aanschaf van een elektrische auto of wil hij extra zonnepanelen of misschien een batterij plaatsen? Een systeem dat daar nu al op voorbereid is, bespaart later een hoop werk en voorkomt dat de klant alsnog problemen krijgt met zijn aansluiting.”
3. Profileer je als installateur met kennis van netcongestie
“De techniek kan nog zo goed zijn, zonder een installateur die begrijpt wat netcongestie inhoudt, vertaalt dat zich niet naar een goed werkend systeem. Voor ons is dit misschien wel de belangrijkste tip aan jou als installateur: profileer je als een vakman die verder denkt dan de installatie zelf. Vertel je klant welke keuzes op systeemniveau van invloed zijn op de netbelasting, en leg uit dat je in het ontwerp én de inregeling daarmee rekening houdt. Concreet betekent dit dat je ook moet nadenken over bufferopslag. Een buffervat of boiler slaat, op een gunstig moment zoals overdag als de zon schijnt, elektrische energie op als warmte. Die warmte kan jouw klant inzetten op de momenten dat de warmtepomp beter even uit staat omdat het druk is op het elektriciteitsnet of omdat de stroomprijs piekt. Deze installatie vraagt extra ruimte en een investering. Nu de salderingsregeling op 1 januari 2027 stopt, levert die zelf gebruikte zonnestroom meer op dan teruglevering aan het net. Kun jij jouw klant deze afwegingen voorleggen en meedenken over toekomstige ontwikkelingen, dan kun je hem of haar gemakkelijker overtuigen van de voordelen van bepaalde keuzes. Juist die brede blik maakt het verschil tussen een installatie die over een paar jaar al tegen zijn grenzen aanloopt en een die klaar is voor morgen.”
Wil jij bijdragen aan die installatie van morgen of heb je nog vragen? Neem contact op met onze specialisten of vraag direct advies aan via 055 533 45 29.